ouders en pubers

De puberteit

De puberteit is voor ouders en kinderen een periode waarin van beide een grote ontwikkeling wordt gevraagd. Er begint een losmakingsproces dat nodig is om later als volwassene zelfstandig in de wereld te kunnen staan. Allerlei zaken moeten nu geoefend worden: keuzes maken, beslissingen nemen, zorg dragen voor schoolwerk, plannen, met geld omgaan, verliefd worden en omgaan met seksualiteit, zorgen voor je lichaam en vriendschappen onderhouden. De zelfstandigheid groeit, maar er zijn nog veel momenten waarop de puber moet kunnen terugvallen op de grenzen en ondersteuning van de ouders.

Vrijheid en grenzen

Naast bemoedigen van zelfstandigheid is het stellen van grenzen nodig. Een puber verzet zich vaak tegen regels maar is er tegelijkertijd bij gebaat als er eisen en verwachtingen zijn met betrekking tot zijn/haar gedrag. Die kunnen gesteld worden als er tussen ouders en kind moeite wordt gedaan om verbinding te hebben met elkaar en er interesse is voor de leefwereld van het kind. Leeftijdsgenoten vormen de groep waar een kind van deze leeftijd zich veelal aan spiegelt, het ergens bijhoren is belangrijk en afwijken van de groep spannend. Ook al is de invloed van de groep mede bepalend, ondertussen loopt de invloed van ouders zeker door, ook al zal een puber daar niet zo veel over loslaten. In het gesprek met een puber is het behulpzaam om zo veel mogelijk een beroep te doen op de eigen verworven inzichten. 

Voor een puber is het belangrijk dat hij/zij waardering voelt voor de eigen identiteit, vertrouwen voelt in eigen mogelijkheden en grenzen krijgt aangeboden met betrekking tot (experimenteer) gedrag. 

Begeleiding en therapie

Ingrijpende ervaringen zoals verlies, scheiding, pesten of geweld kunnen een breuk slaan in het vertrouwen dat een kind nodig heeft om door te groeien. Verwerking van deze ervaringen is mogelijk als er aandacht is voor de beleving en emoties die deze ervaringen met zich mee hebben gebracht. Het in de therapie veilig kunnen ervaren van emoties gebeurd in gesprek en met behulp van spel. Het leidt tot meer grip op het eigen leven en opent mogelijkheden naar ander gedrag.

Om de puber in deze periode hulp te kunnen bieden is kennis en inlevingsvermogen in de leefwereld van de puber vereiste. Voor een puber geldt dat samen iets doen een gesprek makkelijker maakt. 

Naast verwerking kan er sprake zijn van oefening in ander gedrag, bijvoorbeeld in sociale situaties.

Ouderbegeleiding

Gezinsgesprekken of oudergesprekken helpen om de communicatie in het gezin evenwichtiger te laten verlopen. Voor ouders is er soms sprake van een periode waarin het wennen is aan de nieuwe positie die het kind in gaat nemen en de veranderingen die dat vraagt in de ouderpositie. Eigen ervaringen kunnen hier een positieve bijdrage aan leveren, het bespreken van uw ervaringen als ouder maakt u sterker en duidelijker in uw ouderschap.